Bidang Bukan Kepakaran, Di Situlah “Keputusan Boleh Berundur” Hidup

Bidang Bukan Kepakaran, Di Situlah Kebolehbalikan Keputusan Diuji

“Ini bukan bidang saya, jadi saya tak boleh buat keputusan.”

Pernah tak anda, sebagai pengusaha, terucap ayat ini? Artikel Nikkei Medical bertajuk ‘Sebelum Kata “Bukan Bidang Saya”, Fikirkan Ini’ menyentuh kesukaran membuat keputusan dalam bidang bukan kepakaran di persekitaran perubatan. Namun, isu ini bukan terhad kepada perubatan sahaja. Dalam keputusan perniagaan SME, ramai yang menangguhkan keputusan atau menyerah bulat-bulat kepada pakar dengan alasan “bukan bidang saya”, lalu terperangkap dalam situasi yang sukar ditarik balik.

Artikel ini akan membincangkan kebolehbalikan keputusan yang lebih bernyawa dalam bidang bukan kepakaran, dari perspektif “pengurusan yang boleh berundur”.

Tiga Pola “Keputusan Tak Boleh Berundur” dalam Bidang Bukan Kepakaran

Pola 1: Serah Bulat-bulat kepada Pakar, Hilang Kuasa Membuat Keputusan

Sikap “Saya tak faham, serah pada pro” bukanlah salah. Namun, jika proses membuat keputusan pun diserahkan, sukar untuk berundur semula.

Contohnya, semasa memperkenalkan sistem IT, “serah semua pada pekerja yang mahir IT” akhirnya membawa kepada kontrak mahal yang sukar dibatalkan tanpa penalti. Atau, kata “serah pada saya” kepada perunding cukai, kemudian timbul masalah dalam audit cukai. Kegagalan ini berlaku kerana “subjek” keputusan diserahkan kepada pakar.

Pola 2: Tangguh Keputusan dengan Alasan “Bukan Bidang Saya”

“Belum masa untuk buat keputusan sekarang.” “Tunggu maklumat cukup dulu.” Dalam bidang bukan kepakaran, penangguhan ini sering menjadi kebiasaan. Namun, “maklumat sempurna” untuk keputusan perniagaan takkan pernah lengkap. Jika penangguhan berterusan, persekitaran pasaran berubah, dan peluang yang tak boleh ditarik balik akan terlepas.

Pola 3: “Bukan Bidang Saya” Jadi Alasan

Yang paling merbahaya ialah mencipta “lesen psikologi” bahawa “kalau gagal pun tak apa, sebab bukan bidang saya.” Pemikiran ini bukan sahaja menurunkan kualiti keputusan, malah menjadikan semakan selepas kegagalan longgar. Jika berakhir dengan “saya tak tahu”, kegagalan yang sama akan berulang.

Bidang Bukan Kepakaran, Di Situlah “Reka Bentuk Boleh Berundur” Hidup

Jadi, bagaimana harus membuat keputusan dalam bidang bukan kepakaran? Jawapannya mudah: masukkan “kebolehbalikan” dalam reka bentuk dari awal.

Mulakan sebagai “Eksperimen”

Apabila melangkah ke bidang bukan kepakaran, mulakan sebagai “eksperimen”, bukan “pelaksanaan penuh”. Tetapkan tempoh, titik penilaian, dan syarat “kalau tak jadi, undur” lebih awal.

Contohnya, jika nak mulakan laman e-dagang sebagai saluran jualan baru, jangan simpan stok besar dari awal. Uji dengan pengeluaran atas pesanan atau dropshipping. Jika nak guna alat SaaS, mulakan dengan kontrak bulanan, bukan tahunan, dan buat keputusan sambung selepas tiga bulan.

Utamakan “Pemerhatian”

Dalam bidang bukan kepakaran, jangan cuba dapatkan jawapan tepat dari awal. Sebaliknya, fokus pada memerhati “apa yang berlaku”. Kumpul data, dengar suara lapangan, buat hipotesis kecil dan uji. Proses “pemerhatian” ini meninggalkan ruang untuk berundur.

Saya sendiri, semasa menubuhkan syarikat di Malaysia, undang-undang dan amalan perniagaan tempatan bukan bidang saya. Namun, kerana saya merancang perniagaan dengan andaian “mungkin juga perlu undur”, keputusan untuk berundur berjalan lancar. Justeru, dalam bidang bukan kepakaran, reka bentuk yang sedar kebolehbalikan adalah penting.

Tiga Peraturan untuk “Boleh Berundur” dalam Keputusan Bidang Bukan Kepakaran

Peraturan 1: Simpan “Subjek” Keputusan pada Diri Sendiri

Walaupun pendapat pakar dijadikan “rujukan”, kuasa membuat keputusan kekal pada pengusaha. Terutamanya, tiga perkara ini jangan sesekali diserahkan: menandatangani kontrak, meluluskan belanjawan, dan menentukan penempatan staf.

Peraturan 2: Tentukan Tempoh Penilaian dan Syarat Berundur Lebih Awal

Tentukan “bila dan dalam keadaan apa ia dianggap berjaya” dan “dalam keadaan apa kita akan berundur” sebelum bermula. Peraturan ini menghalang keputusan emosi dan menjamin kebolehbalikan.

Peraturan 3: Ikat Keputusan pada “Sistem”, Bukan “Orang”

Jika keputusan dibuat berdasarkan “si fulan kata” atau “pakar ini cadangkan”, kita cenderung menyalahkan orang lain apabila gagal. Sebaliknya, buat keputusan berdasarkan sistem: “kalau data ini keluar, teruskan” atau “kalau angka ini bawah paras, undur”. Ini asas pengurusan yang boleh berundur.

Kesimpulan: Bidang Bukan Kepakaran Juga Peluang

Tak perlu gentar dengan “bukan bidang saya”. Malah, kerana bukan bidang kepakaran, kita boleh buat keputusan fleksibel tanpa terikat dengan pemikiran tetap, dengan kesedaran kebolehbalikan. Yang penting, kekalkan rendah hati dengan “saya tak tahu”, tapi jangan lepaskan subjek keputusan.

Seperti yang dinyatakan artikel Nikkei Medical, bidang bukan kepakaran memerlukan pemerhatian teliti dan reka bentuk keputusan yang boleh balik. Lain kali bila rasa “ini bukan bidang saya”, cuba fikir “bagaimana saya boleh buat keputusan yang membolehkan saya berundur?” Langkah kecil itu akan membawa kepada keputusan perniagaan yang tidak dikesali.